علم و اندیشه

کیهان

کارل ساگان

سفر یک ستاره‌شناس در فضا و تاریخ: ستاره‌ها، زندگی و علم چطور به وجود آمدند، و جای ما در جهان از ما چه می‌خواهد

  • هنوز امتیازی ثبت نشده
  • 12 ایده کلیدی
  • متنی
  • سال انتشار 1980

مقدمه

کارل ساگان، ستاره‌شناس پوهنتون کورنل، خواننده را به سفری در جهان و در میان کسانی می‌برد که یاد گرفتند آن را بفهمند. او در سیزده فصل از بزرگی فضا و کتابخانهٔ اسکندریهٔ قدیم شروع می‌کند و به تکامل زندگی، کپلر و نیوتن، فاجعه‌هایی که سیاره‌ها را شکل می‌دهند، جست‌وجوی زندگی در مریخ، فضاپیماهای وویجر، یونانی‌های ایونیا که اول دنبال علت‌های طبیعی گشتند، نسبیت و کشتی‌هایی برای سفر به ستاره‌ها، زندگی و مرگ ستاره‌ها، انفجار بزرگ، نگه داشتن دانش در ژن‌ها و مغزها و کتاب‌ها، جست‌وجوی تمدن‌های دیگر، و در آخر به خطر جنگ اتومی و این امید می‌رسد که بشر مثل یک نوع واحد عمل کند.

این کتاب همراه با سریال تلویزیونی سیزده‌قسمتی «کیهان» نوشته شد که ساگان با اَن درویان و استیون سوتر ساخت، و هر قسمت سریال تقریباً از فصل مربوط به خود در کتاب پیروی می‌کند. این خلاصه از متن کتاب ۱۹۸۰ پیروی می‌کند.

یادداشت‌ها: علم این کتاب همان است که ساگان در ۱۹۸۰ نوشت، و بخشی از آن از آن زمان پیش رفته است. او سن جهان را ده تا بیست میلیارد سال می‌داند؛ اندازه‌گیری‌های ماهوارهٔ پلانک که در ۲۰۱۳ نشر شد آن را حدود ۱۳٫۸ میلیارد سال نشان داد. او نُه سیاره می‌شمارد؛ در ۲۰۰۶ اتحادیهٔ بین‌المللی ستاره‌شناسی پلوتو را سیارهٔ کوتوله دانست. او امید داشت در چند دهه بفهمیم کدام ستاره‌های نزدیک سیاره دارند؛ تا سال ۲۰۲۵ ناسا بیش از ۶ هزار سیارهٔ تأییدشده به دور ستاره‌های دیگر شمرد. او انتظار داشت وویجرها در نیمهٔ قرن بیست‌ویکم از قلمرو آفتاب بیرون بروند؛ وویجر ۱ در ۲۰۱۲ و وویجر ۲ در ۲۰۱۸ از این مرز گذشتند. کمبود نیوترینوهای آفتاب، که او آن را رازی حل‌نشده می‌داند، در ۲۰۰۱ توضیح داده شد: نیوترینوها در راه رسیدن به زمین نوع‌شان را تغییر می‌دهند. او این سوال را باز می‌گذارد که جهان برای همیشه بزرگ می‌شود یا دوباره جمع می‌شود؛ در ۱۹۹۸ ستاره‌شناسان دریافتند که بزرگ شدن جهان تندتر می‌شود. او می‌نویسد کسی نمی‌داند دایناسورها چرا از بین رفتند؛ در ۲۰۱۰ گروهی از دانشمندان نتیجه گرفتند که علتش برخورد یک سیارک بود. آنچه ساگان دربارهٔ کتابخانهٔ اسکندریه، هیپاتیا و دین می‌گوید روایت و نظر خود اوست و به همان شکل نقل شده، و این خلاصه دربارهٔ آن موضعی نمی‌گیرد.

  1. 1ساگان استدلال می‌کند که جهان بسیار بزرگ و بیشترش خالی است، زمین در آن جای کمیاب و باارزشی است، و علم به ما اجازه می‌دهد آن را بفهمیم
  2. 2ساگان توضیح می‌دهد که همهٔ زنده‌های زمین از یک آغاز مشترک و با انتخاب طبیعی تکامل کرده‌اند، و کیمیای زندگی شاید در جهان معمول باشد ولی شکل‌هایش نه
  3. 3ساگان نشان می‌دهد که کپلر چطور فکر محبوبش را کنار گذاشت تا با اندازه‌گیری‌های تیکو براهه جور شود، قانون‌های حرکت سیاره‌ها را پیدا کرد و راه را برای نیوتن باز کرد
  4. 4ساگان هشدار می‌دهد که دنیاها می‌توانند ویران شوند، با برخورد اجسامی از فضا یا با اثر گلخانه‌ای بی‌مهاری مثل آنچه زهره را دوزخ ساخت
  5. 5ساگان با قصهٔ مریخ نشان می‌دهد که آرزوهای قوی چطور حتی ناظرهای دقیق را فریب می‌دهند، و چرا تنها شواهد می‌تواند روشن کند که آنجا زندگی هست یا نه
  6. 6ساگان فضاپیماهای وویجر را وارث کشتی‌های بادبانی کاشفان می‌داند که قصه‌های مسافران را از دنیاهای عجیب و تازه با خود می‌آورند
  7. 7ساگان استدلال می‌کند که علم میان یونانی‌های ایونیا به دنیا آمد که دنبال علت‌های طبیعی بودند، و وقتی رازگرایی و برده‌داری غالب شد، از رونق افتاد
  8. 8ساگان توضیح می‌دهد که نگاه کردن به دوردست فضا یعنی نگاه کردن به گذشته، و نسبیت رسیدن به ستاره‌ها را در اصل ممکن ولی در عمل بسیار سخت می‌سازد
  9. 9ساگان نشان می‌دهد که ستاره‌ها به دنیا می‌آیند، زندگی می‌کنند و می‌میرند، و اتم‌های بدن ما در درون آنها ساخته شده‌اند
  10. 10ساگان شرح می‌دهد که جهان ده تا بیست میلیارد سال پیش با انفجار بزرگ شروع شد، و می‌پرسد که آیا برای همیشه بزرگ می‌شود یا دوباره جمع می‌شود
  11. 11ساگان نشان می‌دهد دانش چطور در ژن‌ها، مغزها و کتاب‌ها نگه داشته می‌شود، و استدلال می‌کند که گوش دادن به پیام‌های تمدن‌های دیگر ارزش زحمتش را دارد
  12. 12ساگان استدلال می‌کند که تکنالوژی‌ای که می‌تواند ما را به ستاره‌ها ببرد می‌تواند نابودمان هم بکند، و ما باید مثل یک نوع واحد عمل کنیم که از طرف زمین سخن می‌گوید

این کتاب برای اعضای پریمیوم است

مقدمه رایگان است. پریمیوم همه‌ی ایده‌های کلیدی را، صوتی و نوشتاری، باز می‌کند.