هوش عاطفی

دانیل گلمن روان‌شناسی است که در آن زمان دربارهٔ مغز و رفتار انسان برای روزنامهٔ نیویارک تایمز گزارش می‌نوشت. او این کتاب را در سال ۱۹۹۵ نوشت تا تحقیقات تازه دربارهٔ احساسات را به خواننده‌های عادی برساند. حرف اصلی او این است که موفقیت آدم‌ها فقط به ضریب هوشی بستگی ندارد: خودآگاهی، خودداری، پشتکار، همدردی و مهارت در برخورد با مردم دست‌کم به همان اندازه اهمیت دارد، و برخلاف ضریب هوشی، این‌ها را می‌شود یاد داد.

کتاب پنج بخش دارد. بخش اول، «مغز احساسی»، توضیح می‌دهد مغز چطور احساس می‌سازد و چرا گاهی احساس بر فکر غلبه می‌کند. بخش دوم، «چیستی هوش عاطفی»، اجزای آن را از خودآگاهی تا اداره کردن روابط شرح می‌دهد. بخش سوم، «هوش عاطفی در عمل»، به ازدواج، کار و صحت می‌پردازد. بخش چهارم، «پنجره‌های فرصت»، نشان می‌دهد خانواده و خلق‌وخوی ذاتی در کودکی ما را چطور شکل می‌دهند. بخش پنجم، «سواد عاطفی»، می‌پرسد مکتب‌ها چه کاری می‌توانند بکنند. نظریهٔ هوش عاطفی را اول روان‌شناسان پیتر سالووی و جان مایر ساخته‌اند؛ گلمن آن را میان مردم معروف کرد.

یادداشت. این خلاصه ادعاهای کتاب را همان‌طور که کتاب می‌گوید بیان می‌کند، و بعضی از آن‌ها بعدتر اصلاح شده است. جوزف لدو، که تحقیقش پایهٔ فکر «ربایش احساسی» است، بعدها گفت آمیگدال را نباید «مرکز ترس» نامید: آمیگدال خطر را تشخیص می‌دهد و واکنش نشان می‌دهد، اما روشن نیست که خود احساس آگاهانهٔ ترس را بسازد. در سال ۲۰۱۸ واتس، دانکن و کوان آزمایش مارشمیلو را با معلومات گروه بزرگ‌تر و گوناگون‌تری از کودکان دوباره بررسی کردند و دیدند ارتباط آن با موفقیت بعدی تقریباً نصف قوت تحقیق‌های اول است، و وقتی وضع خانواده و توانایی‌های اولیهٔ کودک هم در حساب آمد، تقریباً دو سوم دیگر کم شد. تحقیق‌های بعدی دربارهٔ گروه‌های حمایتی زنان مبتلا به سرطان سینه، از جمله تکرار همین تحقیق به دست خود اسپیگل که نتیجهٔ آن دربارهٔ عمر در سال ۲۰۰۷ چاپ شد، نشان داد گروه‌درمانی پریشانی و درد را کم کرد، اما عمر را دراز نکرد.